1. Kisa vyeyisman kawoutchou ye? Kisa sa montre sou sifas li?
Nan pwosesis tretman, depo ak itilizasyon kawoutchou ak pwodwi li yo, akòz aksyon konplè faktè entèn ak ekstèn yo, pwopriyete fizik ak chimik ansanm ak pwopriyete mekanik kawoutchou a deteryore piti piti, epi finalman pèdi valè itilizasyon yo. Chanjman sa a rele vyeyisman kawoutchou. Sou sifas la, li manifeste kòm fant, kolan, redi, ramolis, lakre, dekolorasyon, ak kwasans kanni.
2. Ki faktè ki afekte vyeyisman kawoutchou?
Faktè ki lakòz kawotchou aje yo se:
(a) Oksijèn ak oksijèn nan kawoutchou a sibi yon reyaksyon an chèn radikal lib ak molekil kawoutchou yo, epi chèn molekilè a kase oswa lye twòp youn ak lòt, sa ki lakòz chanjman nan pwopriyete kawoutchou yo. Oksidasyon se youn nan rezon enpòtan pou vyeyisman kawoutchou a.
(b) Aktivite chimik ozòn ak ozòn nan pi wo pase oksijèn nan, epi li pi destriktif. Li kraze chèn molekilè a tou, men efè ozòn nan sou kawotchou a varye selon si kawotchou a defòme oswa non. Lè yo itilize li sou kawotchou defòme (sitou kawotchou ensature), fant pèpandikilè ak direksyon aksyon estrès la parèt, sa vle di, sa yo rele "fant ozòn"; lè yo itilize li sou kawotchou defòme, se sèlman yon fim oksid ki fòme sou sifas la san fann.
(c) Chalè: Ogmante tanperati a ka lakòz krak tèmik oswa lyezon kwaze tèmik nan kawotchou a. Men, efè debaz chalè a se aktivasyon. Li amelyore vitès difizyon oksijèn nan epi aktive reyaksyon oksidasyon an, kidonk akselere vitès reyaksyon oksidasyon kawotchou a, ki se yon fenomèn komen nan vyeyisman - vyeyisman oksijèn tèmik.
(d) Limyè: Plis vag limyè a kout, se plis enèji a wo. Domaj ki fèt sou kawotchou a se reyon iltravyolèt ki gen plis enèji. Anplis de sa yo lakòz dirèkteman kraze ak kwaze chèn molekilè kawotchou a, reyon iltravyolèt yo pwodui radikal lib akòz absòpsyon enèji limyè, ki inisye epi akselere pwosesis reyaksyon chèn oksidasyon an. Limyè iltravyolèt aji kòm chofaj. Yon lòt karakteristik aksyon limyè (diferan de aksyon chalè) se ke li fèt sitou sou sifas kawotchou a. Pou echantiyon ki gen anpil lakòl, pral gen fant rezo sou tou de bò yo, sa vle di, sa yo rele "fant kouch ekstèn optik".
(e) Estrès mekanik: Anba aksyon repete estrès mekanik la, chèn molekilè kawoutchou a pral kase pou jenere radikal lib, sa ki pral deklanche yon reyaksyon chèn oksidasyon epi fòme yon pwosesis mekanochimik. Separasyon mekanik chèn molekilè yo ak aktivasyon mekanik pwosesis oksidasyon yo. Kilès ki gen avantaj la depann de kondisyon kote li mete l la. Anplis de sa, li fasil pou lakòz fann ozòn anba aksyon estrès la.
(f) Imidite: Efè imidite a gen de aspè: kawoutchou a fasil pou domaje lè li ekspoze a lapli nan lè imid oswa plonje nan dlo. Sa a se paske sibstans ki idrosolubl yo ak gwoup dlo klè ki nan kawoutchou a ekstrè epi fonn pa dlo. Sa a koze pa idwoliz oswa absòpsyon. Espesyalman anba aksyon altène imèsyon dlo ak ekspozisyon atmosferik, destriksyon kawoutchou a pral akselere. Men, nan kèk ka, imidite pa domaje kawoutchou a, e menm gen efè retade vyeyisman.
(g) Lòt: Gen medya chimik, iyon metal valans varyab, radyasyon gwo enèji, elektrisite ak byoloji, elatriye, ki afekte kawoutchou.
3. Ki kalite metòd tès vyeyisman kawoutchou ki genyen?
Ka divize an de kategori:
(a) Metòd tès vyeyisman natirèl. Li divize tou an tès vyeyisman atmosferik, tès vyeyisman akselere atmosferik, tès vyeyisman depo natirèl, tès mwayen natirèl (ki gen ladan tè antere, elatriye) ak tès vyeyisman byolojik.
(b) Metòd tès vyeyisman akselere atifisyèl. Pou vyeyisman tèmik, vyeyisman ozòn, fotovyeyisman, vyeyisman klima atifisyèl, vyeyisman foto-ozòn, vyeyisman byolojik, radyasyon enèji segondè ak vyeyisman elektrik, ak vyeyisman medya chimik.
4. Ki klas tanperati yo ta dwe chwazi pou tès vyeyisman lè cho a pou divès konpoze kawoutchou?
Pou kawoutchou natirèl, tanperati tès la anjeneral se 50 ~ 100 ℃, pou kawoutchou sentetik, li anjeneral se 50 ~ 150 ℃, epi tanperati tès pou kèk kawoutchou espesyal yo pi wo. Pa egzanp, kawoutchou nitril yo itilize nan 70 ~ 150 ℃, epi kawoutchou silikon fliyò jeneralman itilize nan 200 ~ 300 ℃. An brèf, li ta dwe detèmine dapre tès la.
Dat piblikasyon: 14 Fevriye 2022